دانشگاه تهران مطالعات جامعه شناختی (نامه علوم اجتماعی سابق) 1010-2809 19 2 2013 02 19 "The history of present" Foucault and philosophical meditations on History تاریخ اکنون میشل فوکو و تأملاتی فلسفی درباب تاریخ 1 21 56191 10.22059/jsr.2013.56191 FA حسین کچوییان دانشیار گروه جامعه‌شناسی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران مصطفی کریم خان زند کارشناس ارشد جامعه‌شناسی Journal Article 2011 06 15 Every historical research whether in the field of historical sociology or other areas of the humanities is necessarily based on some hypotheses and questions which form the philosophical and methodological assumptions of the work; these assumptions provide a basis for presenting and analyzing historical narrative. One of the thinkers who had devoted a major part of his work as historical research is the French philosopher, Michel Foucault. This article includes some points about his idea, especially his approach towards history. He generally evaded from some assumptions and suppositions of common historiography and dealt with other principles in writing the history. These principles are inseparably in connection with his philosophical and Intellectual reflections, and one can investigate some aspects of them, only with respect to the fundamental concepts of his thought. هر تحقیق تاریخی، چه در حوزۀ جامعه‌شناسی تاریخی و چه در دیگر عرصه‌های علوم انسانی، ناگزیر است که به برخی پرسش‌ها و مفروضاتی بیندیشد که پنداشت‌های فلسفی و روش‌شناختی اثر را شکل می‌دهند. پیش‌فرض‌هایی که براساس آن‌ها، روایت تاریخی ارائه و تحلیل می‌شود. ازجمله افرادی که بخش عمده‌ای از آثارش را به‌صورت تحقیقاتی تاریخی عرضه کرد، میشل فوکو متفکر و فیلسوف فرانسوی است. مقالۀ حاضر شامل نکات مختصری است دربارۀ اندیشۀ وی، به‌ویژه بحث درباب نسبتِ رویکرد او با تاریخ. فوکو به‌طورکلی از پیش‌فرض‌ها و پنداشت‌های برخی شیوه‌های تاریخ‌نگاریِ رایج فاصله گرفت و اصولی دیگر را در نوشتن تاریخ پیشه کرد. این اصول به‌گونه‌ای جدایی‌ناپذیر، در پیوند با تأملات فلسفی و فکری اوست و تنها می‌توان در نسبت با مفاهیم و اصول اساسی اندیشۀ وی، برخی وجوه آن را کاوید.

https://jsr.ut.ac.ir/article_56191_fcd64c6d666e65e5d9b51b71c8fcbc99.pdf

دانشگاه تهران مطالعات جامعه شناختی (نامه علوم اجتماعی سابق) 1010-2809 19 2 2013 02 19 Interpretive methodology of Heidegger روش‌شناسی تفسیری هایدگر 23 47 56193 10.22059/jsr.2013.56193 FA یحیی بوذری نژاد استادیار گروه جامعه‏شناسی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران Journal Article 2012 01 15 One of the trends and methodological schools opposing with positivism, and the social scientists use its approach and methodology to face positivism, is hermeneutics. The rules and methods of correct understanding has been the subject of a long and aged debate. In a way, interpretation has been with men since the beginning, but conscious reflection on interpretation and its questioning has its own history. In the past until Heidegger, the minds were more focused on the rules of interpretation and the methods of correct understanding of what is around us. But Heidegger opened a new road for the question of understanding and hermeneutics that has revolutionized the discipline. This essay deals this innovation and its consequences. یکی از جریان‌ها و مکاتب روش‌شناسی که دربرابر مکتب اثبات‌گرایی قرار دارد و دانشمندان علوم اجتماعی از رویکرد و روش آن مکتب درمقابل روش اثبات‌گرایی استفاده می‌کنند، روش هرمنوتیک است. در طول اعصار، دربارۀ قواعد و روش‌های درست‌فهمیدن، مطالب متفاوتی نگاشته شده است.به‌عبارتی، قدمت فهم و تفسیر، از هنگام پیدایش انسان، در وجود او سرشته شده است؛ لیکن تأمل بر نحوۀ فهم و پرسش از فهم و تفسیر، دارای تاریخ خاصی است.در گذشته، تا زمان هایدگر، اذهان متفکران بیشتر معطوف‌به نشان‌دادن قواعد فهم و نحوۀ تفسیر بوده است؛ به‌عبارتی، درست درک‌نمودن آنچه درواقع، است.اما هایدگر براساس مبانی اندیشۀ خود و تفسیری که از حقیقت ارائه داده، مسئلۀ فهم و هرمنوتیک را در مسیر دیگری سوق داده است که تحولات بنیادینی را در هرمنوتیک به‌وجود آورده است.در اینجا نشان خواهیم داد که هایدگر چه تحولی در تفسیر و فهم ایجاد نموده و اثرات آن را تبیین خواهیم نمود.

https://jsr.ut.ac.ir/article_56193_24f55cf7a8b2c4b1d47ca7c6e6a9526c.pdf

دانشگاه تهران مطالعات جامعه شناختی (نامه علوم اجتماعی سابق) 1010-2809 19 2 2013 02 19 Studying the Comparison of the West Concept in the Discourse of Constitutionalist Intellectuals and the Intellectuals of the Fortieth Decade بررسی مفهوم غرب در گفتمان روشنفکران مشروطه‏خواه در قیاس با گفتمان روشنفکران دهة چهل هجری شمسی 49 84 56194 10.22059/jsr.2013.56194 FA یوسفعلی اباذری دانشیار گروه جامعه‏شناسی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران منصوره خائفی کارشناس ارشد جامعه‏ شناسی Journal Article 2013 01 04 The entrance of the modernism to Iran was accompanied with the colonialism and the widespread interferences of western countries. This companionship, besides other characteristics of Iran society, led to different reflections and attitudes to the west and the modernism. One of them occurred between constitutionalist intellectuals' discourse and the one of intellectuals of the fortieth decade. Therefore, to conducting this research, many references were studied, especially literary ones to answer the question about the way in which the west portrayed in these two discourses. The theoretical framework of the present paper and its method are extracted from some assumptions of discourse analysis theories.The results demonstrate that the constitutionalist intellectuals consider the west as a progressed civilization with the idea of freedom, equality, science, technology and so forth; while the concept in the fortieth decade was replaced by the imperialism which exploited Iran in different ways and a civilization increasingly isolated from spiritual values and morality. ورود مدرنیته به ایران، با استعمار و دخالت‌های گستردۀ غربیان همراه بود. این همراهی در کنار سایر ویژگی‌های جامعۀ ایران، به برخوردها و نگرش‌های متفاوتی نسبت‌به مدرنیته و غرب منجر شد. ازجملۀ این برخوردها و نگرش‌های متفاوت، میان دو گفتمان حاکم بر اندیشۀ روشن‌فکرانِ مشروطه‌خواه ازیک‌طرف و روشن‌فکران دهۀ چهل هجری شمسی، ازطرف‌دیگر، اتفاق افتاد. بر این اساس، در پژوهش حاضر با عنوان «بررسی مفهوم غرب در گفتمان روشن‌فکران مشروطه‌خواه در قیاس با گفتمان روشن‌فکران دهۀ چهل هجری شمسی»، منابع متعددی، خصوصاً منابع ادبی مطالعه شد تا به سؤال اصلی این پژوهش که چگونگی تصویر غرب در دو گفتمان روشن‌فکران مشروطه‌خواه و روشن‌فکران دهۀ چهل شمسی است، پاسخ مناسب داده شود. چارچوب نظری و روش این تحقیق برگرفته از برخی مفروضات نظری‌‌‌روشیِ نظریه‌پردازان تحلیل گفتمان است. یافته‌های پژوهش حاکی از آن است که روشن‌فکران مشروطه‌خواه، غرب را تمدنِ مترقی‌ بهره‌مند از ایده‌های آزادی، برابری، علم، تکنولوژی و... می‌دانستند؛ حال آنکه این تصویر از غرب، در دهۀ چهل، با امپریالیسمی که از راه‌های مختلف به استثمار ایران می‌پردازد و تمدنی که فاصلۀ آن از ارزش‌های معنوی و اخلاقیات بیشتر می‌شد، جایگزین گشت.

https://jsr.ut.ac.ir/article_56194_79107819e64b2bdd5936ec7f0860a4c3.pdf

دانشگاه تهران مطالعات جامعه شناختی (نامه علوم اجتماعی سابق) 1010-2809 19 2 2013 02 19 Social Identity and Cultural Resistance; (The Study of illegal Cultural Goods in Tehran) هویت اجتماعی و مقاومت فرهنگی؛ مطالعة مصرف کالاهای فرهنگی غیرمجاز در شهر تهران 85 111 56195 10.22059/jsr.2013.56195 FA محمدمهدی رحمتی استادیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه گیلان همایون مرادخانی استادیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه رازی کرمانشاه مهدی سلطانی گرد فرامرزی دانشجوی دکترای ایران‌شناسی‌جامعه‌شناسی دانشگاه شهیدبهشتی و مربی پژوهشی جهاددانشگاهی واحد خوارزمی سجاد مرادی دانشجوی دکترای رفاه اجتماعی دانشگاه علامه‌طباطبایی Journal Article 2012 01 15 Considering the increasing importance of identity and consumption in contemporary sociology and the relationship between them, this article aims to study the relationship between social identity and consumption of illegal cultural goods in Tehran. The reason for this selection is the fact that consumption of cultural goods has been more dispensed with economic constraints than other areas, and can better represent the change trends and identity grouping. Theoretical framework of this article is based on Bourdieu and Giddens theories. The results of survey among 401 respondents in Tehran demonstrate that there is a positive relation between the level of cultural resistance and the consumption of illegal cultural goods. Moreover, there is a negative relation between ideology of traditional family and consumption of illegal cultural goods. Furthermore, the relationship between level of cultural capital and consumption some of illegal cultural goods such as satellite channels and C.D – D.V.Ds is reverse. باتوجه‌به اهمیت فزایندۀ هویت و مصرف در جامعه‌شناسی معاصر و نیز ارتباط میان این دو، مقالۀ حاضر درصدد بررسی رابطۀ میان هویت اجتماعی و مصرف کالاهای فرهنگی غیرمجاز در شهر تهران برآمده است. دلیل انتخاب کالاهای فرهنگی، آن است که مصرف در این حوزه، بیش از سایر حوزه‌ها از قید ضرورت‌های اقتصادی رها شده و بهتر می‌تواند روند تغییرات رخ‌داده و گروه‌بندی‌های هویتی را بازنمایی کند. در مبانی نظری، از دیدگاه‌های بوردیو و گیدنز استفاده شده است. تحقیق به روش پیمایش و در میان جوانان شهر تهران، با حجم نمونۀ ۴۰۱ نفر صورت گرفته است. نتایج تحقیق نشان می‌دهند که بین سطح مخالفت فرهنگی و مصرف کالاهای فرهنگی غیرمجاز، رابطۀ مستقیم و بین متغیر ایدئولوژی خانوادۀ سنتی و مصرف کالاهای غیرمجاز، رابطه‌ای معکوس وجود دارد. همچنین، رابطۀ میزان سرمایۀ فرهنگی با مصرف ماهواره، مستقیم و مصرف سی‌دی و دی‌وی‌دی‌های غیرمجاز، معکوس است.

https://jsr.ut.ac.ir/article_56195_4e1e9f2abaf28e443a091d8cd31d4996.pdf

دانشگاه تهران مطالعات جامعه شناختی (نامه علوم اجتماعی سابق) 1010-2809 19 2 2013 02 19 Cultural and identity challenges of Janbazan in the Imposed War چالش‏های فرهنگی و هویتی جانبازان جنگ تحمیلی 113 140 56196 10.22059/jsr.2013.56196 FA موسی عنبری دانشیار گروه توسعه دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران قاسم اویسی فردویی دانشجوی دکترای جامعه‌شناسی Journal Article 2011 11 16 After two decades of the end of the Imposing War, still there are many families suffering from a plenty of pains have imposed by the war. Among the victims, Janbazan as objective and perdurable symbols of devotion and martyrdom discourse, have a significant position. Janbazan are faced with a diversity of problems and issues including "the Janbaz identity concern" and the challenges related to it. The question of this article is that how they think about their Janbaz position and identity and its changes in comparison with the past. To evaluate and analyze this issue, using the qualitative methodology and interview technique, we gathered and compared the detailed comments of 32 Janbaz in Tehran. The findings demonstrate that in their view, Janbaz literature has changed and in many cases, its sanctimony and dignity reduced to a set of compliments and media and propaganda discourse. In the society, new behavior patterns and ways of interpretations have developed which are incongruent with the devotion culture and its discourse. According to the results, nowadays the transformations in Janbaz and devotion value discourse led to a material and subsistence approach to the extent that this economical approach toward Janbazan overcomes the cultural attitude. This transformation has been added to their own and their families cultural concerns and social separation, especially their spouses and children. با گذشت بیش از دو دهه از پایان جنگ تحمیلی، همچنان بار رنج ناشی از جنگ‌زدگی و آسیب‏‏‏دیدگی بر دوش برخی از خانواده‏ها سنگینی می‏کند. در میان آسیب‏دیدگان از جنگ، جانبازان به‌عنوان نمادهای عینی و ماندگار گفتمان ایثار و شهادت، از جایگاه ویژه برخوردارند. جانبازان با مسائل و مشکلات گوناگونی مواجه‌اند که یکی از مهم‏‏ترین آن‌ها «دغدغۀ هویت جانبازی» و چالش‌های مربوط به آن است. پرسش مقاله این است که جانبازان در مورد جایگاه و هویت جانبازی خود و تغییرات آن نسبت به گذشته چگونه می‏اندیشند؟ برای ارزیابی و تحلیل این موضوع، با روش کیفی، نظرات تفصیلی 32 نفر از جانبازان 70درصد شهر تهران با مصاحبه‏های متمرکز گروهی و انفرادی جمع‏آوری و مقایسه شده ‏است. یافته‏ها نشان می‏دهد که از منظر جانبازان، ادبیات جانبازی دستخوش تغییرات گردیده و در بسیاری از موارد، تقدس و منزلت جانبازی به مجموعه‏ای از تعارفات، گفتارهای رسانه‌ای و تبلیغاتی تقلیل یافته است.. در سطح جامعه، الگوهای رفتاری جدید ناهمخوان با فرهنگ ایثارگری گسترش یافته و تفسیر و قرائت‏های نوین اما متعارض با گفتمان ایثارگری به‌وجود آمده است. برحسب یافته‏ها، اکنون تحولات در گفتمان ارزشی جانبازی و ایثارگری، به رویکرد عمدتاً مادی و معیشتی منجر شده است، به میزانی که در جامعه رویکرد مادی و اقتصادی بر نگرش فرهنگی نسبت‌به جانبازان غلبه یافته است. این تحول بر دغدغه‌های فرهنگی و دامنۀ انفصال و انزوای اجتماعی جانبازان و برخی از اعضای خانواده، خاصه همسر و فرزندان آنان نیز افزوده است.

https://jsr.ut.ac.ir/article_56196_d56adac9a720aab6f384bd595b5ee98c.pdf

دانشگاه تهران مطالعات جامعه شناختی (نامه علوم اجتماعی سابق) 1010-2809 19 2 2013 02 19 The Experience of Loneliness in the Silences of MS: A Study on the Experience of Loneliness among MS Patients of Sanandaj تجربة تنهایی در سکوت‏های ام‏اس؛ مطالعه تجربة تنهایی بیماران مبتلا به ام اس در شهر سنندج 141 166 56197 10.22059/jsr.2013.56197 FA کمال خالق پناه استادیار گروه جامعه‏شناسی دانشگاه کردستان Journal Article 2013 01 14 The present article is an exploration of the hidden tumult of loneliness among MS patients of Sanandaj. This article aims to study the subjective experience of loneliness and the objective state of loneliness through the medium of the disease: both the meaning that they assigned to loneliness and the meaning that is imposed on them. First, the meaning of loneliness is clarified all through the throng of the studies on loneliness. Then it is argued that, loneliness as a subjective experience can be understood only through its objective possibility and the objective mediums. In most cases, MS is the experience of process of deprivation from social support in the era of transformation of social bonds. Observation, interview and writings of MS patients, have been our sources for the exploration of their loneliness. There are some meaning-makings in the description of loneliness as a subjective experience: social network without social support, a process from becoming lonely to being lonely, and being without having a clear future. On the other hand, the patients’ subjective experience of loneliness as the result of the objective state of having MS is the consequence of three basic shortages in their social relationships: lack of recognition, lack of security and lack of feeling of continuation. این مقاله کاوشی در هیاهوی پنهان تنهایی در میان بیماران مبتلا به ام‌اس است. هدف ما فهم تجربۀ ذهنی تنهایی و وضعیت عینی تنهایی بیمار به میانجی وضعیت بیماری است. هم معنایی که به تنهایی می‌بخشند و هم معنایی که بر آن‌ها تحمیل می‌شود. ابتدا در ازدحام مطالعات تنهایی سعی در وضوح‌بخشیدن به مفهوم تنهایی خواهیم کرد. استدلال خواهیم کرد که تنهایی، به‌مثابه تجربه‌ای ذهنی، تنها به‌واسطۀ امکان عینی آن و میانجی‌های عینی قابل‌درک است. در اغلب مواقع، بیماری ام‌اس تجربۀ فرایند مداوم محروم‌شدن از حمایت اجتماعی در دوران دگرگونی پیوندهای اجتماعی است. توصیف مشاهده، مصاحبه و نوشته‌های بیماران مبتلابه ام‌اس، منبع ما برای کاوش در تنهایی‌شان بوده است. در این توصیف چند معنا از تنهایی به‌مثابه تجربه‌ای ذهنی وجود دارد: شبکۀ اجتماعی‌بودن حمایت اجتماعی، فرایندی از تنها‌شدن به تنها‌بودن و ‌بودن بدون آینده. ازطرف دیگر تجربۀ ذهنی تنهایی آن‌ها پیامد وضعیت عینی ابتلا به بیماری پیامد سه فقدان اساسی در روابط اجتماعی آن‌هاست: فقدان شناسایی و فقدان امنیت و فقدان احساس تداوم.

https://jsr.ut.ac.ir/article_56197_810f0f65554cf1667625e16b9a957693.pdf

دانشگاه تهران مطالعات جامعه شناختی (نامه علوم اجتماعی سابق) 1010-2809 19 2 2013 02 19 Analyzing Social Policy with Governmentality Lens تحلیل سیاست‏گذاری اجتماعی با لنز حکومت‏مندی 167 200 56198 10.22059/jsr.2013.56198 FA حمیدرضا جلایی پور دانشیار گروه جامعه‌شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران 0000-0002-0337-1769 علی اصغر سعیدی دانشیار گروه برنامه‌ریزی اجتماعی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران کرم حبیبی پور گتابی دکترای جامعه‌شناسی توسعه، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران Journal Article 2011 12 09 The present paper introduces "governmentality" as conceptual apparatus in analyzing social policy. The center of this apparatus is the study of the way in which power is substantiated by social policy. So we should answer such questions: what are political rationalities (discourses) governing social policy? Which technologies actualize social policy? Which subjects and identities are construct in citizens by social policies? In this paper, by applying theoretical-analytical methodogy, we try to introduce and discuss the position and application of governmentality in analyzing social policy. This can be achieved by epistemological and methodological visions: 1) in epistemological area, by using this approach, we can analyze social policy by rationality, technology and, subject of government dimensions, and 2) in methodological domain, although analyze of social policy with governmentality lens is possible with both discourse analysis and genealogy methods, latter method is preferred. Governmentality approach has gotten high capacity of analyzing different areas of social policy since 1990, yet has been used neither theoretically nor empirically in Iran. Regarding this absence, many dimensions of social policy will be neglected from theory and praxis. هدف اصلی این مقاله، معرفی دستگاه مفهومی حکومت‌مندی در تحلیل سیاست‌گذاری اجتماعی است. محور این دستگاه مفهومی، مطالعۀ نحوۀ تحقق قدرت (به‌معنای فوکویی) ازطریق سیاست‌گذاری اجتماعی است. یعنی: عقلانیت‌های سیاسی (گفتمان‌های) حاکم بر سیاست‌گذاری اجتماعی کدام‌ است؟ سیاست‌گذاری اجتماعی ازطریق چه تکنولوژی‌هایی فِعلیت می‌یابد؟ سیاست‌گذاری اجتماعی چه نوع سوژه‌ها و هویت‌هایی را در شهروندان برساخت می‌دهد؟ در مقالۀ حاضر، با روش نظری‌تحلیلی، سعی شده است جایگاه و کاربردپذیری رویکرد حکومت‌مندی در تحلیل سیاست‌گذاری اجتماعی معرفی و دربارۀ آن بحث شود. از دو منظر معرفتی و روشی، رویکرد حکومت‌مندی را می‌توان برای تحلیل سیاست‌گذاری اجتماعی به‌کار برد: ۱. در حوزۀ معرفتی، با کمک رویکرد حکومت‌مندی، می‌توان سیاست‌گذاری اجتماعی را براساس سه بُعد عقلانیت و تکنولوژی و سوژۀ حکومت بررسی و تحلیل کرد؛ ۲. در حوزۀ روشی‌، تحلیل سیاست‌گذاری اجتماعی با لنز حکومت‌مندی، گرچه با هر دو روش‌شناسی تحلیل گفتمان و تبارشناسی امکان‌پذیر است، منتهی روش اخیر نسبت‌به روش اول مرجح دانسته می‌شود. رویکرد حکومت‌مندی از دهۀ ۱۹۹۰، قابلیت بسیاری برای تحلیل حوزه‌های مختلف سیاست‌گذاری اجتماعی غیرایرانی پیدا کرده است؛ اما تاکنون در ایران، به‌صورت نظری و تجربی استفاده نشده و با چنین خلئی، ابعادی از تحلیل سیاست‌گذاری اجتماعی نیز از حوزۀ نظر و عمل (پراکسیس) دور خواهد ماند.

https://jsr.ut.ac.ir/article_56198_3da91a126dc33a0c1de983d4a291ba1c.pdf

دانشگاه تهران مطالعات جامعه شناختی (نامه علوم اجتماعی سابق) 1010-2809 19 2 2013 02 19 Explaining the relationship between social capital and readiness for institutional actions of economic development in Brijand تبیین رابطة سرمایه اجتماعی و آمادگی برای اقدامات نهادی توسعه اقتصادی در شهر بیرجند 201 230 56201 10.22059/jsr.2013.56201 FA غلامرضا جمشیدیها دانشیار گروه جامعه‌شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران سیدحسن قالیبافان استادیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه بیرجند Journal Article 2012 10 03 The multidimensional pattern of social capital demonstrates the increasing attention paid on social and institutional agents in multi disciplinary studies in recent decades and, therefore is an example of paradigmatic shift from hard variables into soft ones in social theories. The theoretical framework of this article is a modulating approach including culturalism theory, institutionalist economics perspectives and social institutionalism. These are significant paradigms of social capital, culture, institutes and development and covering theorists such as Max Weber, Douglass North, Oliver Williamson, Robert Putnam and, Nan Lin. These approaches are samples of shared theoretical framework and relating classic sociological vision to the new school of institutionalism economics. This research is conducted by quantitative perspective and survey technique. Based on the major concepts of the two aforementioned approaches and according to the studied statistical population, we have developed and applied some indexes. Using the Kukran formula, first we selected 400 residents of Birjand as our sample population and, then interviewed people between the ages 15-64. The findings demonstrate that there is a high potential of social capital and readiness for institutional actions for economic development among them. طرح سازۀ چندبُعدی سرمایۀ اجتماعی بیانگر توجه فزاینده به عوامل اجتماعی و نهادی در دهه‌های اخیر در مطالعات میان‌رشته‌ای بوده و مصداق تحول پارادایمیک از متغیرهای سخت به متغیرهای نرم در نظریات اجتماعی است. چارچوب نظری مقاله، رویکردی تلفیقی مشتمل بر نظریۀ فرهنگ‌گرایی و رویکردهای اقتصاد نهادگرا و نهادگرایی اجتماعی است که پارادایم‌های مهم در رابطه با سرمایۀ اجتماعی، فرهنگ، نهادها و توسعه هستند و مشتمل بر نظریات ماکس وبر، داگلاس نورث، اولیور ویلیامسون، رابرت پاتنام و نان لین است. این رویکردها مصداق چارچوب نظری مشترک و مرتبط‌ساختن نگاه کلاسیک جامعه‌شناختی با مکتب جدید نهادگرایی اقتصادی است. این مقاله با رویکرد کمّی، به روش پیمایشی تهیه شده و با بهره‌گیری از داده‌های کمّی و با ابزار پرسش‌نامه انجام شده است. همچنین براساس مفاهیم عمدۀ این دو رویکرد و مطابق با جامعۀ آماری مورد مطالعه، شاخص‌هایی تدوین و به‌کار بسته شده است. با استفاد از فرمول کوکران چهارصد نفر از مردم بیرجند به‌عنوان نمونه انتخاب شده، سپس به‌شیوۀ نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای، افراد واقع در سنین بین ۱۵تا۶۴ سال مورد مصاحبه قرار گرفتند. نتایج به‌دست‌آمده نشان می‌دهد که پتانسیل بسیار بالایی از سرمایۀ اجتماعی و آمادگی برای اقدامات نهادی درجهت توسعۀ اقتصادی وجود دارد. رابطۀ سرمایۀ اجتماعی و مؤلفه‌هایش اعتماد پیوند بین‌فردی، اعتماد اجتماعی، انسجام، مشارکت و حمایت اجتماعی با اقدامات نهادی برای توسعۀ اقتصادی در بیرجند ازطریق نرم‌افزار آماری SPSS و با استفاده از آماره‌های تحلیل واریانس ضریب هم‌بستگی آزمون شده است. نتایج نشان می‌دهد که تمامی این روابط معنی‌دار و مستقیم است. سرانجام، در مرحلۀ نهایی به‌منظور آزمون مدل تحقیق از دو آماره استفاده شده است: ابتدا رگرسیون چندمتغیره مورد استفاده قرار گرفته، سپس تحلیل مسیر برای دستیابی به رابطۀ علّی موجود در مدل به‌کار گرفته شده است.

https://jsr.ut.ac.ir/article_56201_5983f3764b00e3976bc2c170c3375644.pdf

دانشگاه تهران مطالعات جامعه شناختی (نامه علوم اجتماعی سابق) 1010-2809 19 2 2013 02 19 Development Planning and Urban Environment in Kermanshah (1335-1345) برنامه‏های توسعه و فضای شهری در کرمانشاه (1335 تا 1345) 231 258 56535 10.22059/jsr.2013.56535 FA سیاوش قلی پور استادیار گروه جامعه‏شناسی دانشگاه رازی کرمانشاه معصومه زارع کارشناس ارشد برنامه‏ریزی اجتماعی دانشگاه علامه طباطبایی Journal Article 2013 02 11 This article attempts to explain the effect of development planning on spatial organization in Kermanshah. It benefits from Lefebvre's theory about “urban life”. The data was gathered through observation and revision of documents. Finding reveals that development planning made spatial fragmentation in the old relationship between the urban and the rural areas. It replaced the population from villages to the cities. This replacement made great spatial transformation. Based on Lefebvre triad of space, representation of space was depended on urban design such as "beautiful city" invented by Hausmann. In this aspect welfare programs and resources were distributed unequally across the city. Followed this, Kermanshah was divided into two parts: south and north. From this time, Economic segregation formed. According to representational space, Kermanshah was separated to both traditional-modern, poor-rich areas based on symbols, metaphors and signs. Spatial practice within dual spaces such as street-market, restaurant-cafe in the city made it possible to reproduce the prevailing social space. این مقاله تلاش می‌کند که تأثیر شرایط اقتصادی‌اجتماعی بر سازمان‌دهی فضایی در شهر کرمانشاه را مورد مطالعه قرار دهد. رویکرد نظری مقاله مبتنی‌‌بر نظریات شهری هانری لفور است. داده‌ها ازطریق تکنیک‌های مشاهده و بررسی اسناد گردآوری شده‌اند. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که برنامه‌های عمرانی سبب گسیختگی فضایی در روابط دیرینۀ شهرـ روستا شده‌اند، موضوعی که سبب جابه‌جایی جمعیت از روستا به شهر و به‌دنبال آن تغییرات فضایی شگرفی شد. براساس سه‌گانۀ فضایی لفور، بازنمایی فضا مبتنی‌بر طراحی شهری «زیباشهر» هاوسمان بود. در این بُعد، منابع و امکانات و برنامه‌های رفاهی به طرزی نابرابر در سطح شهر توزیع شدند؛ به‌نحوی‌که فضای شهری به دو بخش مطلوب (جنوب) و نامطلوب (شمال) تفکیک شد و به‌دنبال آن، جدایی‌گزینی اقتصادی شکل گرفت. به‌لحاظ فضای بازنمایی نیز شهر ازطریق نمادها و استعاره‌ها و نشانه‌ها به دو بخش سنتی/مدرن و فقیر/غنی تفکیک شد و درنهایت، عمل فضایی افراد در درون این فضاهای دوگانه ازطریق مکان‌هایی نظیر خیابان/بازار‌ و رستوران/قهوه‌خانه بازتولید فضای اجتماعی حاکم بر شهر را ممکن ساخت.

https://jsr.ut.ac.ir/article_56535_fe675b546efd1acee881b184e9eb454e.pdf

دانشگاه تهران مطالعات جامعه شناختی (نامه علوم اجتماعی سابق) 1010-2809 19 2 2013 02 19 The Patterns of the Iranian Youth Usage of Cell Phones (Functions and dysfunctions in Daily Life) الگوهای کاربری تلفن همراه در میان جوانان ایرانی؛ کارکردها و کژکارکردها در زندگی روزمره 259 287 56536 10.22059/jsr.2013.56536 FA مسعود کوثری استادیار گروه ارتباطات دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران رضوانه عرفانی حسینی پور دانشجوی کارشناسی ارشد ارتباطات دانشگاه تهران عباس عموری دانشجوی کارشناسی ارشد ارتباطات دانشگاه تهران Journal Article 2012 09 24 This paper studies the various daily life usages of cell phones among Tehran youth by focusing on the function and dysfunction concepts and illuminates and classifies their usage patterns. In this study we implement the qualitative approach through Phenomenological interviews with 16 young residents of Tehran. At first, we review the role of technology in changing the social world and the role of cell phones in Iranian society with a look at the relations between society and technology. We then present our findings along with features and basis of the Phenomenology methodology. Finally, we present the conclusion and classification of the cell phone usage patterns. این مقاله با تدقیق و تأمل در مفاهیم کارکرد و کژکارکرد، به استفاده‌های مختلف تلفن‌همراه در زندگی روزمرۀ جوانان تهرانی پرداخته، الگوهای کاربری آن‌ها را توصیف و صورت‌بندی می‌کند. این پژوهش به روش کیفی و با استفاده از تکنیک مصاحبۀ پدیدارشناختی، تجربۀ زیستۀ شانزده جوان ساکن تهران را مورد تحقیق قرار داده است. در ابتدا، با نگاهی به مناسبات میان جامعه و تکنولوژی، به نقش فناوری‌های ارتباطی در تغییر جهان اجتماعی پرداخته و سپس، جایگاه تلفن‌همراه را در جامعۀ ایرانی مرور می‌کنیم. پس‌از‌آن، ضمن بیان اجمالی ویژگی‌ها و مبانی روش‌شناسی پدیدارشناختی، به تحلیل یافته‌های تحقیق می‌پردازیم. نتیجه‌گیری و اشاره‌ به صورت‌بندی نهایی الگوهای کاربری تلفن‌همراه در ایران، آخرین بخش مقاله را تشکیل می‌دهند.

https://jsr.ut.ac.ir/article_56536_2c99a412fde7736b6dbdd315b79d9b33.pdf

دانشگاه تهران مطالعات جامعه شناختی (نامه علوم اجتماعی سابق) 1010-2809 19 2 2013 02 19 Typology of seasonal migrant workers based on Risk behaviors in Tehran: a qualitative study گونه‏شناسی کارگران مهاجر فصلی برحسب رفتارهای پرخطر در شهر تهران: یک مطالعه کیفی 289 306 56537 10.22059/jsr.2013.56537 FA یحیی علی بابایی استادیار گروه جامعه‏شناسی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران ستار پروین استادیار گروه مددکاری اجتماعی دانشگاه علامه طباطبایی Journal Article 2012 09 24 The present study examined the condition of seasonal migrant workers in Tehran and the typology of them in terms of risky behavior and social pathology. The research method is qualitative methods (case study). findings indicated that seasonal workers in terms of general features such as nutrition, sleep , rest and revenues are in poor condition, the typology of seasonal workers in terms of risky behavior and social pathology showed Seasonal workers could be classified as following groups: at risk group, vulnerable group and trouble making group. پژوهش حاضر به بررسی وضعیت زندگی کارگران فصلی مهاجر و گونه‏شناسی آنان بر حسب رفتارهای پرخطر در شهر تهران می‌پردازد. روش تحقیق، کیفی می‌باشد که داده‏های مورد نیاز از طریق مشاهده و مصاحبه با کارگران فصلی احصا شد. نتایج تحقیق نشان می‌دهد که کارگران فصلی از وضعیت نامناسبی به لحاظ وضعیت خواب و استراحت، تغذیه و درامد برخوردارند. همچنین نتایج بیانگر آن است که بر اساس رفتارهای پرخطر، می‌توان کارگران فصلی را به سه گروه مستعد آسیب، آسیب پذیر و آسیب زا، گونه شناسی کرد.

https://jsr.ut.ac.ir/article_56537_080bb22cc151f7edb8b533cf6c6a103e.pdf