بررسی جامعه‏ شناختی عوامل موثر بر تغییردین از اسلام به مسیحیت

نوع مقاله: علمی وپزوهشی

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد جامعه‌شناسی دانشگاه تربیت مدرس

2 استادیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه تربیت مدرس

3 استادیار گروه جامعه‌شناسی دانشگاه تهران

چکیده

پژوهش حاضر با هدف شناخت عوامل موثر بر تغییردین از اسلام به مسیحیت شکل گرفت و به این پرسش‌ها می‌پردازد که چرا تغییردین از اسلام به مسیحیت در ایران رخ می‌دهد و فرایند تغییردین چگونه اتفاق می‌افتد. پژوهش به روش کیفی و با استفاده از تکنیک‌های مصاحبه عمیق و مشاهده، تغییردین را در 21 نمونه بررسی می‌کند. گرچه استراتژی نمونه‌گیری بر معیار سهولت دسترسی و دسترسی به نمونه‌ها به روش گلوله برفی بوده است، اما تلاش شده تا نمونه‌ها از تنوع کافی برخوردار باشند. چهارچوب مفهومی یا مفاهیم حساس‌ساز پژوهش، چون «زمینه»، «بحران»، «جستجو» و «مواجهه» همگی از نظریه لوئیس رمبو (1993) گرفته‌شده‌اند که حاصل تلفیق، اصلاح و تکمیل نظریه‌های تغییردینی پیش از خود است.
یافته‌‌های پژوهش حاکی از آن است که وضعیت بحرانی، موتور آغاز فرایند تغییردین به شمار رفته و گروندگان را به جستجوی پاسخی برای خروج از وضعیت بحران‌زا سوق می‌دهد. «دین اجتماعی» یا درآمیختگی دین با زمینه اجتماعی زندگی گروندگان و سرایت تنش با محیط به دین، سبب می‌شود که دین اسلام نتواند در چنین مواقعی پاسخ‌گو و حمایت‌گر  نیازهای گروندگان باشد. علاوه­براین، تفاوت‌های ساختاری و محتوایی مسیحیت و اسلام به‌زعم گروندگان و پیوند این تفاوت‌ها با خلاءها و بحران‌های زندگی آنان و «اگزوتیسم» یا جذابیت امر متفاوتِ مسیحی، از دیگر دلایل تغییردین محسوب می‌شود. در نهایت با گروش به مسیحیت، موقعیت «حذف ادغامی» این افراد تشدید شده و هویتی متمایز به‌عنوان «دیگری مضاعف» می‌یابند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Sociological study of factors impact religious conversion from Islam to Christianity

نویسندگان [English]

  • Maryam Ansari 1
  • Alireza Shojaeizand 2
  • sara shariatimazinani 3
چکیده [English]

This research has been conducted with aim of understanding effective factors in religion conversion from Islam to Christianity and is in pursuit of why and how this process happens. The research method is qualitative and applied techniques are deep interview and observation. The sample is composed of 21 cases. Although, based on availability and facility, sampling strategy is snowball method, but it is attempted they have the biggest possible variance.
The Conceptual framework or sensitive concepts of research, like: context, crisis, quest and interface, are derived from Rambo’s theory which combined and reformed many prior theories.
Research findings show that the critical condition ignites the process of religious conversion and promotes the converts to find a solution for exiting from critical condition. So, “social religion” or integration of religion with social context of converts’ life and contagion of their tension with circumstance into religion in itself, results in disability of Islam in supporting and answering to some needs of people. In addition, substantial and structural differences between Islam and Christianity (in converts’ perceptions) and the connection of them with gaps, problems or crises of their life and “exotism” or attractiveness of the different Christianity are from the other reasons for conversion. Consequently, by their conversion into the Christianity, their “integrative omission” status gets intensified and they find a “multiplied otherness”.     

کلیدواژه‌ها [English]

  • religious conversion
  • convert
  • Crisis
  • social religion
  • integrative omission
  • multiplied otherness
  • exotism
  • انجیل عیسی‌مسیح (ع)، ترجمه هزاره نو.
  • بلیکی، نورمن. (1384). طراحی پژوهش‌های اجتماعی. ترجمه حسن چاووشیان. تهران: نشر نی.
  • ذکایی، محمدسعید. (1381). نظریه و روش در تحقیقات کیفی. فصلنامه علوم اجتماعی. ش 17.
  • فلیک، اووه. (1387). درآمدی بر تحقیق کیفی. مترجم‌ هادی جلیلی. تهران: نشرنی.
  • کاستلز، امانوئل. (1380). عصر اطلاعات، قدرت هویت. ترجمه حسن چاووشیان. تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
 

  • Atkinson, P. & Silverman, D. (1997). Kundera’s Immortality: The interview society and the invention of self. Qualitative inquiry, 3.
  • Fontana, A & H. Frey, J. (2000). The Interview: From structured Questions to Negotiated Text. In N. Denzin & Y.S Linclon (eds), Handbook of qualitative research (2n edition). London: SAGE.
  • Granqvist, Pehr. (2003). Attachment Theory and Religious Conversions: A Review and a Resolution of the Classic and Contemporary Paradigm Chasm. Review of Religious Research. 2: 172-187.
  • Pitulac, Tudor & Nastuta, Sebastian. (2007). choosing to be stigmatized: rational calculus in religious conversion. JSRI. no 16- spring2(www.jsri.ro).
  • Rambo, Lewis R. (1993). Understanding of Religious Conversion. New York: Yale University Press.
  • Richardson, James T. (1978). Conversion Careers: In and Out of New Religions. Beverly Hills: Sage Publication.